Search - Easy Blog
Search - K2
plg_search_djcatalog2
ICAGENDA_PLG_SEARCH
Zoeken - Categorieën
Zoeken - Contactpersonen
Zoeken - Inhoud
Zoeken - Nieuwsfeeds
Zoeken - Weblinks
Search SEO Glossary
Zoeken - Tags

Oncologische ulcera


Met de sterke vergrijzing van de bevolking is het logisch dat de oncologische wondzorg en oedeemzorg steeds belangrijker wordt. Voeg daaraan toe dat kankerpatiënten in het algemeen weliswaar langer behandeld worden, maar dat dit vooral in dagbehandeling gebeurt, en het wordt duidelijk dat optredende complicaties bij oncologische wonden en ulcera zich meer en meer voordoen in de thuissituatie.
Onder een oncologisch ulcus wordt verstaan een onderbreking van de epidermis door infiltratie van maligne cellen. Het is een wond die ontstaat ten gevolge van tumorgroei, primair of van metastasen (uitzaaiingen van kwaadaardige tumoren). Het onderliggende weefsel is dan ook altijd maligne (kwaadaardig). Dit houdt in dat een aandoening de neiging heeft om een organisme te doden. Meestal wordt deze term gebruikt bij diverse vormen van kanker om aan te geven dat een gevonden tumorsoort de neiging heeft om zich uit te zaaien. Deze metastasen verspreiden zich door het lichaam en verdringen de natuurlijke, oorspronkelijk bestaande structuur.


Oncologische wond

Een oncologische wond is een wond die ontstaat
ten gevolge van de behandeling van een maligniteit zoals
chirurgie, radiotherapie en/of chemotherapie.


Oncologische wonden en ulcera
Bij de oncologische wondzorg wordt een onderscheid gemaakt tussen oncologische wonden en oncologische ulcera. Het is belangrijk dit onderscheid te maken omdat het doel van de wondbehandeling anders is

Oncologische wonden: oncologische wonden ontstaan ten gevolge van de behandeling van een maligniteit zoals chirurgie, radiotherapie en/of chemotherapie. Oncologische wonden hebben in principe een normale genezingstendens, omdat het onderliggend weefsel benigne (goedaardig) is. De wondgenezing kan wel vertraagd worden door behandelingen, zoals chemotherapie.

Oncologische ulcera: zijn de huiddefecten die zijn ontstaan door het tumorproces. Zij zijn dus anders dan de oncologische wonden die ontstaan als gevolg van de behandeling van kanker zoals hierboven genoemd. Een oncologisch ulcus geneest alleen door een tumorgerichte behandeling. Het onderliggende weefsel van het oncologisch ulcus is maligne (kwaadaardig). Het heeft geen genezingstendens en kan alleen genezen als de kankercellen worden vernietigd. In veel gevallen ontstaan oncologische ulcera in het laatste stadium van de ziekte als genezing niet meer mogelijk is. De behandeling richt zich dan op het comfort van de patiënt en het bestrijden van de symptomen, zoals geur, exsudaat, pijn en bloeding. Daartegenover hebben oncologische wonden die door de behandeling zijn veroorzaakt in principe een normale genezingstendens, omdat het onderliggend weefsel benigne is. De wondgenezing kan wel vertraagd worden door eerdere behandelingen. Operaties zijn vaak meer complex door infecties en wonddehiscentie als zij plaatsvinden in een gebied dat al eerder is bestraald. Bij het bepalen van het wondbeleid is het dus van essentieel belang om te weten of de wond veroorzaakt is door de behandeling of door de kanker zelf.

Oncologische ulcera

Bijgaande beelden laten verschillende voorbeelden zien van doorgroei bij maligniteiten.


Oorzaken:
aantasting van de huid door een tumor primair uitgaande van de huid of oppervlakkige slijmvliezen;
doorgroei in de huid van een onderliggende tumor;
metastasering in de huid.

Het gaat meestal om patiënten met een mammacarcinoom, een tumor in het hoofdhalsgebied, een gynaecologische tumor of een rectumcarcinoom.

Preventie
Oncologische ulcera zijn vaak niet te voorkomen. De preventieve maatregelen bij een patiënt met een oncologisch ulcus zijn vooral gericht op het behoud van kwaliteit van leven. Bij een tumorlokalisatie die in de huid of subcutaan gelokaliseerd is, waarbij de huid nog intact is, kan worden getracht ulceratie te voorkomen door behandeling van de onderliggende maligniteit. Hiervoor wordt met name radiotherapie toegepast

Behandeling
Het doel van de behandeling bij patiënten met oncologische ulcera is om door tumorgerichte behandeling (indien mogelijk) en het gebruik van optimale verbandmaterialen en lokale en/of systemische medicatie te komen tot:
Bevordering van de genezing van het ulcus of voorkomen van de uitbreiding ervan.
Een maximaal comfort voor de patiënt.
Het bereiken van een acceptabele cosmetiek.
Het ondersteunen van patiënt en naasten bij de psychosociale gevolgen van het oncologisch ulcus. 

Oncologische ulcera treden vaker op bij: 
het ontbreken van mogelijkheden tot tumorgerichte therapie; 
hogere leeftijd; 
verminderde doorbloeding; 
druk op de huid;
slechte voedingstoestand; 
secundaire infecties;
fistelvorming, wanneer via de fistel urine of faeces naar buiten komt; 
lymfoedeem;
groot ‘patient delay’; 
uitgebreide lokale voorbehandeling (operatie, radiotherapie, hyperthermie); 
roken.


Geraadpleegde bronnen:
- Oncoline
- Nederlands Tijdschrift voor Wondzorg (NTVW 12 - 2016)
- Stichting Transmurale Zorg Transmurale Richtlijn Oncologische Ulcera (2014)
- Wikipedia
- Foto's: Nederlands Tijdschrift voor Wondzorg, (Alice van den Wijngaard, Rayonmanager L&R en Oncologie verpleegkundigeoncologische, ulcera is echt te voorkomen - NTVW2-2018)

  • Filters