Onlangs werd aandacht besteed aan het wondvoor­bereidingsmodel T.I.M.E. CDST in de derde editie van Wounds International, door de Nederlandse auteurs Henri Post et all van Evean in Koog aan de Zaan. De publicatie gaat over de behandeling van de veneuze been­­ulcera met T.I.M.E. CDST. Meer informatie over deze aanvulling van T.I.M.E. kunt u lezen in onze laatste deel in de T.I.M.E. reeks, over de ‘optimale wondrand’, in het Nederlands Tijdschrift voor Wondzorg (nummer 10 pag. 13) waar aandacht wordt besteed aan deze mogelijk toekomstige aanvulling.

Helen de T de I de M en de E alle wonden

In deze reeks van vier artikelen in het Nederlands Tijdschrift voor Wondzorg (NTVW) is het totale proces van wondgenezing van het wondvoorbereiding - wondbehandeling model van T.I.M.E besproken, van hemostase tot wondrand.

Het T.I.M.E. wondmodel voor klinische besluitvorming zoals dit wordt genoemd: Clinical Decision Support Tool (CDST) 1 is gebaseerd op het al jaren gebruikte TIME model voor wondbedvoorbereiding 2. Het model is verder ontwikkeld om behandelaars te helpen bij het beoordelen van verschillende soorten wonden, zoals bijvoorbeeld veneuze beenulcera (VLU's), decubitus, diabetische voet­ulcera of skin­-tears. In deze publicatie heeft een team van niet-wondzorgspecialisten (thuis- en verpleeghuisverpleegkundigen) gebruik gemaakt van de VLU etiologie-specifieke T.I.M.E. CDST omdat dit helpt bij het verbeteren van het wondbed en het selecteren van het juiste verband in een thuiszorgomgeving in Nederland.

Hoewel er een wens is om de wondzorg simpel en beter te maken, blijft wondzorg voor veneuze ulcera toch altijd nog complex en moet er meer zijn dan een eenvoudig hulpmiddel om de belangrijkste stagneringen van wondgenezing te ontdekken en te behandelen. Bijvoorbeeld bij differentiële diagnoses (zie tabel 1) met de juiste keuze voor een patiënt met een holistische behandeling en compressietherapie. Deze diagnoses zijn allemaal van cruciaal belang voor wondgenezing en vereisen kennis en kunde, zo stellen Post et all.

Tabel 1. Differentieel diagnoses van VLU's.
- Hematologisch afwijkingen, bijv. sikkelcelanemie, trombocytose, paraproteïnemie, stollingsafwijkingen
- Maligniteiten Pyoderma gangrenosum
- Lipoïde necrobiose
- Infecties, b.v. erysipelas, Buruli ulcus
- Brandwonden
- Onderliggend flebologisch syndromen, bijv. Syndroom van Klinefelter, Klippel-Trenaunay, post trombotisch syndroom
- Oorzaken bij arteriële ziekte, decubitus, Martorell's maagzweer, microangiopathie, bijv. Suikerziekte, vasculitis 


De auteurs vinden verder dat alle wondbehandelaars zich bewust moeten zijn van de kenmerken en symptomen van gecompliceerde wonden, zodat ze weten naar welke specialist in wondzorg zij moeten verwijzen als de wondgenezing stagneert. Voor behandelaars met afwisselende niveau’s met ervaringen in wondzorg, is het gebruik van de VLU T.I.M.E. CDST een vooruitgang. Zeker bij beginnende wondverpleegkundigen die nog niet voldoende kennis hebben ontwikkeld voor goede wondverzorging. De auteurs stellen dat het verstandig is om elk hulpmiddel in de eigen taal te vertalen zodat er van gedachten gewisseld kan worden met andere dan wondzorgspecialisten, die minder bekend zijn met gecompliceerde wonden. Voor behandelaars die de VLU T.I.M.E. CDST gebruiken hebben de auteurs voor u een serie casussen vereenvoudigd. Het proces en begeleiding bij de juiste behandeling, maakt een meer systematische aanpak mogelijk en bevordert de communicatie tussen niet-gespecialiseerde behandelaars en andere werkers in wondzorg. De publicatie is vrij om te downloaden.3

 

Referenties:

  1. Moore Z, Dowsett C, Smith G et al (2019) TIME CDST: an updated tool to address the current challenges in woundcare. J Wound Care 28(3): 154-61
  2. Schultz GS, Sibbald RG, Falanga V et al (2003) Woundbed preparation: a systematic approach to woundmanagement. Wounds International Wound Rep Regen 11(2): S1–28
  3. Download: https://www.woundsinternational.com/journals/search/0/date/desc/0/356